Texte du 2020-02-01 - A pàriser Schnàpsidee

Soumis par Administrateur le lun 10/02/2020 - 20:21

01-02-2020
 

A pàriser Schnàpsidee

Vo jehar han d Elsasser Schnàpsidee kà, un dàs hàt meischtens nit z’düa kà mìtma Zwatschga- oder a Kirschwasserla. ‘S ìsch o wohr àss dàs Wort vielmol ìn dr Vorwàhlzitt kummt ku schnèia zwìscha Vogesa un Rhi. Gwìss ìn àndera Gegenda bàuit ma o so sunderbàra Luftchlässer, doch s Wort Schnàpsidee, sogàr ìwersetzt, ìsch bis kurzem nìt ìwer d Granza vom Landla. Doch dàsmol kummt sona seltsàm Projakt vo Pàris, un sogàr etliga nàtionàl Media reda vo Schnàpsidee, a Üssdruck wo ìhna nàtirlig ìns Ohr zwiiselt wora ìsch. Um wàs hàndelt’s sìch ? A Kàndidàt, wo d Mairie vo dr Hàuipstàdt erobera wìll, proposiart a Projakt, wo d Gare de l’Est dat verschwìnda, fer uff dana 30 Hektàr a machtiger Central Park fer d Pàriser irìchta. D Gare de l’Est, dia wo d’Iwohner vom Grand Est data màngla, wurdigt ìn a Vorschtàdt bìga.

Da Mìlhüser, un àndera Südelsasser, kännt dàs jo egàl sì, denn ìhrer TGV fiart sìe jo ìn d Gare de Lyon, àwer ‘s ìsch eifàch fer dr Prìnzip, un a betzi Soldarität kàt o nix schàda, jetz wo mr boll a Collectivité européenne d’Alsace wara. Àlso ìsch ma entsetzt vo Pfìrt bis uff Weisseburisch.

Doch dr Benjamin Griveaux, fer na nìt z’nenna, hàt si Ziil scho erreicht. Andlig wìrd vo ìhm o gredt, a griana Lunga ìsch gànz ìm Zittgeischt, un drzüa d Elsasser un d Lothrìnger wähla jo nìt z’Pàris.

Trotzdam, wurum so na Duranànder ? Erschtens hàt do dr Stààdt un d SNCF o mìt z’reda, un ìch hà s Gfühl dia han dàto àndera Sorga.

Eins ìsch sìcher, jetz erobert a nèi Wort a Teil vom Frànkrich. Ja, noh da Üssdrìck hopla, frach, a Schluck, a Stück, a Schlass, les Schlàppa, du Schnaps, kummt jetz a Wortkomposition Elsassisch-Frànzeesch drzüa : a Schnàpsidee, un dàs wìrd ma ìn da nachschta Wucha känna brücha, ìn dr greeschta Stàtt bis ìm kleinschta Därfla. Nìt vergassa : a Verspracha ìsch nur fer dajenig verbìndlig wo drà glàuibt. Un wenn’s schlussandlig nìt klàppt fìndet ma ìmmer a Üssreed, oder a Sìndabock.

LEXIQUE

a Schnàpsidee : une idée folle voire ridicule, littéralement prise sous l’emprise de l’alcool
dr Vorwàhlzitt : la période pré-électorale
màngla : regretter
a griana Lunga : le poumon vert
ìm Zittgeischt : dans l’air du temps
a Duranànder : un remue-ménage
a Verspracha ìsch nur fer dajenig verbìndlig wo drà glàuibt : une promesse n’engage que celui qui y croit
 

Yves BISCH